Deel deze pagina

Verzenden

Productie van kernafval in nucleaire centrales

Deze indicator vergelijkt de stroomproductie in de Vlaamse kerncentrales (alle 4 gelegen in Doel) met de hoeveelheid laag- en middelactief radioactief afval (categorie A en B) die de centrales produceren. Concreet betreft het de hoeveelheden afval die jaarlijks na conditionering worden afvoerd naar NIRAS (Belgoprocess) voor tijdelijke opslag in afwachting van definitieve berging.

Ook de productie van hoogactief kernafval wordt besproken.

Uw eigen indicatorrapport
Voeg deze fiche toe aan uw eigen 'Indicatorrapport à la carte' door hierboven aan te klikken.
D P S I R

Figuren

Evolutie van de bruto elektriciteitsproductie en de hoeveelheid laag- en middelactief geconditioneerd afval (driejaarlijks gemiddelde) die daarbij wordt geproduceerd (Doel, 1990-2012)

Bron: MIRA (VMM) op basis van Electrabel
Cijfers in Excel.


Verloop

Belangrijke kentering na eerder dalend verloop laag- en middelactief afval bij nucleaire stroomproductie

In de jaren negentig is de hoeveelheid laag- en middelactief radioactief afval per eenheid opgewekte elektriciteit sterk afgenomen in de kerncentrales van Doel (zie figuur). De afvoer naar NIRAS lag in 2000 en 2001 praktisch stil om administratieve redenen. In 2002 kwam ze met een inhaalbeweging terug op gang, gevolgd door een stabilisatie rond het midden van het decennium.

Maar de laatste jaren neemt de hoeveelheid afval per geproduceerde eenheid elektriciteit weer stelselmatig toe, vooral als gevolg van de uitgevoerde onderhoudsactiviteiten en aanverwante activiteiten. Een groot gedeelte van het volume laag- en middelactief afval is immers niet direct gebonden aan de hoeveelheid geproduceerde stroom, maar wordt eerder bepaald door werkzaamheden aan de installaties en onderhoud.

Diverse fracties hoogactief afval

De figuur houdt geen rekening met het hoogactief afval (bestraalde kernbrandstof) dat ontstaat bij de herlading van brandstofstaven in de reactoren. Jaarlijks wordt in Doel ongeveer 100 ton aan uitgeputte splijtstofelementen ontladen (in 2012: 103,65 ton). Deze hoeveelheid hoogactief afval die een kerncentrale voortbrengt, is wel sterk afhankelijk van de hoeveelheid geproduceerde elektriciteit.

De totale hoeveelheid bestraalde kernbrandstof, ontladen uit de reactoren in Doel sinds de start van de elektriciteitsproductie, bedroeg 1 899 ton uranium eind 2012. Het grootste deel ervan, 1 588 ton uranium, ligt op de site in Doel opgeslagen in splijtstofdokken of in roestvrij stalen containers in afwachting van de beslissing over de definitieve bergingsplaats. Eind 2012 was daarmee 52 % van de huidige opslagcapaciteit benut.

De overige 311 ton uit Doel werd in het Franse La Hague opgewerkt om er nog splijtbaar materiaal uit te halen. Het hoogradioactief afval, voornamelijk splijtingsproducten, dat na opwerking overblijft, werd ter plaatse ingebed in borosilicaatglas en vervolgens in roestvrij stalen containers gegoten. In totaal werden 387 glascontainers (voor Doel en Tihange samen) van Frankrijk naar Belgoprocess in Dessel overgebracht waar ze gedurende meer dan 50 jaar worden gekoeld in afwachting van berging in een stabiele geologische laag. Het laatste transport van verglaasd opwerkingsafval vond plaats op 3 april 2007.

Uit La Hague diende ook nog ongeveer 80 m³ gecompacteerd middelactief langlevend afval terug te keren. Dit afval bestaat uit de resten van structuren van splijtstofelementen (hulzen en eindstukken) en ander metaalafval. Eind 2013 heeft het negende en laatste transport met gecompacteerd afval naar Belgoprocess in Dessel plaatsgevonden. Vanaf 2015 volgen ook nog eens 3 transporten met verglaasd middeldactief afval.

DPSI-R (de verstoringsketen)

De verstoringsketen is een veelgebruikt analysekader in de internationale milieurapportering. De keten schematiseert de oorzaken tot en met de gevolgen van de milieuproblemen.

Schakel 1 Driving forces (Maatschappelijke activiteiten) de onderliggende oorzaken van de milieuproblemen (productie, consumptie, transport, recreatie, enz.)
Schakel 2 Pressure (Druk) de directe oorzaken van de verstoringen brongebruik (energie, water, ruimte, grondstoffen) emissies (lozingen naar lucht, water en bodem, afval)
Schakel 3 State (Toestand) de resulterende toestand in lucht, water en bodem
Schakel 4 Impact (Impact) een inschatting van de negatieve gevolgen van de milieukwaliteit voor mens, natuur en economie
Schakel 5 Response (Respons) het (beleids)antwoord op deze verstoringen

Indicators



DPSIR-chain

The DPSI-R chain is a frequently used analysis framework in international environmental reporting. The DPSI-R chain outlines the causes to the impacts of environmental problems.

Link 1 Driving forces the underlying causes of environmental problems (production, consumption, transportation, recreation, etc.)
Link 2 Pressure the direct causes of the disturbances from resource use (energy, water, space, materials) and emissions (discharges to air, water and soil, waste)
Link 3 State the resulting state in air, water and soil
Link 4 Impact an estimate of the negative effects of the environmental quality for man, nature and economy
Link 5 Response the (policy) response to these disturbances

Indicatoren

positieve evolutie Positieve evolutie, met de doelstelling binnen bereik, of gunstige toestand.
onduidelijke evolutie Geen of beperkte evolutie, maar onvoldoende om de doelstelling te bereiken, of neutrale toestand.
negatieve evolutie Negatieve evolutie, verder weg van de doelstelling, of ongunstige toestand.
onvoldoende informatie beschikbaar Onvoldoende informatie.
De toekenning van smileys is geen exacte wetenschap maar veeleer een expertoordeel. Het 'oormerken' van indicatoren houdt onmiskenbaar het gevaar in van te sterke vereenvoudiging. Daarom wil de smiley de lezer vooral aanzetten om de bijhorende indicatorbeschrijving te lezen.

Indicatoren

positieve evolutie Positieve evolutie, met de doelstelling binnen bereik, of gunstige toestand.
onduidelijke evolutie Geen of beperkte evolutie, maar onvoldoende om de doelstelling te bereiken, of neutrale toestand.
negatieve evolutie Negatieve evolutie, verder weg van de doelstelling, of ongunstige toestand.
onvoldoende informatie beschikbaar Onvoldoende informatie.
De toekenning van smileys is geen exacte wetenschap maar veeleer een expertoordeel. Het 'oormerken' van indicatoren houdt onmiskenbaar het gevaar in van te sterke vereenvoudiging. Daarom wil de smiley de lezer vooral aanzetten om de bijhorende indicatorbeschrijving te lezen.

Terug naar overzicht