Deel deze pagina

Verzenden

Overstromingen

In deze fiche gaan we na in hoeverre de verschillende aspecten van klimaatverandering (variatie inzake temperatuur, neerslag, zeeniveau etc.) een invloed hebben op het overstromingsrisico in Vlaanderen.
Uw eigen indicatorrapport
Voeg deze fiche toe aan uw eigen 'Indicatorrapport à la carte' door hierboven aan te klikken.
D P S I R

Verloop

Klimaatverandering slechts één van de vele factoren 

Algemeen wordt verwacht dat zowel het aantal als de intensiteit van de overstromingen zal toenemen onder invloed van klimaatverandering. En alhoewel zich ook in Vlaanderen altijd al overstromingen hebben voorgedaan, valt op dat we vrij recent heel wat belangrijke overstromingen gekend hebben. Daarbij werden vaak gebieden overstroomd die bij mensenheugenis nog nooit overstroomd waren.

Afzonderlijk bekeken is geen enkele van die overstromingen in Vlaanderen toe te schrijven aan de klimaatverandering. Maar uit de scenariostudies blijkt wel dat klimaatverandering het risico op overstromingen in Vlaanderen kan beïnvloeden in de 21ste eeuw.

Klimaatverandering (meer intense neerslagperiodes en een hoger zeewaterpeil) is echter maar één van de factoren die het aantal – en de schade ten gevolge van – overstromingen bepalen. Over het algemeen is het effect van klimaatverandering op het totale overstromingsrisico veel kleiner dan de wijzigingen in bodemgebruik, bevolkingsaantallen enz.. Voor een actueel beeld van het voorkomen van overstromingen verwijzen we naar volgende indicatoren bij het thema Waterkwantiteit:

Verwachtingen bij blijvende zeespiegelstijging en wijzigende neerslag

Voor onze kust is berekend dat bij een zeespiegelstijging van een halve meter de overstromingsrisico’s al met een factor 10 toenemen wanneer strand en vooroevers niet gelijktijdig opgehoogd worden. Nu al voorziet het Vlaamse Gewest in het compenseren van een zeespiegelstijging met een structurele verhoging en versterking van de zeewering (zandtoevoer op het strand en op de vooroever). Nederland en België zijn de twee meest kwetsbare Europese landen voor overstromingen t.g.v. een stijgend zeeniveau: meer dan 85 % van het kustgebied ligt er lager dan 5 meter boven het zeeniveau. In Vlaanderen ligt ongeveer 15 % van het oppervlak (Kustzone en Scheldepolders) minder dan 5 meter boven het gemiddeld zeeniveau.

Naast de dreiging die uitgaat van een stijgend zeeniveau, kan ook het wijzigend neerslagpatroon in België het risico op overstromingen doen toenemen. Het 'MIRA Klimaatrapport 2015: over waargenomen en toekomstige klimaatveranderingen' brengt aan de hand van scenario-analysen de bandbreedte van de verwachtingen voor de toekomst in beeld. Daarbij krijgen ook de mogelijke gevolgen van klimaatverandering voor het waterbeheer de nodige aandacht.

 

DPSI-R (de verstoringsketen)

De verstoringsketen is een veelgebruikt analysekader in de internationale milieurapportering. De keten schematiseert de oorzaken tot en met de gevolgen van de milieuproblemen.

Schakel 1 Driving forces (Maatschappelijke activiteiten) de onderliggende oorzaken van de milieuproblemen (productie, consumptie, transport, recreatie, enz.)
Schakel 2 Pressure (Druk) de directe oorzaken van de verstoringen brongebruik (energie, water, ruimte, grondstoffen) emissies (lozingen naar lucht, water en bodem, afval)
Schakel 3 State (Toestand) de resulterende toestand in lucht, water en bodem
Schakel 4 Impact (Impact) een inschatting van de negatieve gevolgen van de milieukwaliteit voor mens, natuur en economie
Schakel 5 Response (Respons) het (beleids)antwoord op deze verstoringen

Indicators



DPSIR-chain

The DPSI-R chain is a frequently used analysis framework in international environmental reporting. The DPSI-R chain outlines the causes to the impacts of environmental problems.

Link 1 Driving forces the underlying causes of environmental problems (production, consumption, transportation, recreation, etc.)
Link 2 Pressure the direct causes of the disturbances from resource use (energy, water, space, materials) and emissions (discharges to air, water and soil, waste)
Link 3 State the resulting state in air, water and soil
Link 4 Impact an estimate of the negative effects of the environmental quality for man, nature and economy
Link 5 Response the (policy) response to these disturbances

Indicatoren

positieve evolutie Positieve evolutie, met de doelstelling binnen bereik, of gunstige toestand.
onduidelijke evolutie Geen of beperkte evolutie, maar onvoldoende om de doelstelling te bereiken, of neutrale toestand.
negatieve evolutie Negatieve evolutie, verder weg van de doelstelling, of ongunstige toestand.
onvoldoende informatie beschikbaar Onvoldoende informatie.
De toekenning van smileys is geen exacte wetenschap maar veeleer een expertoordeel. Het 'oormerken' van indicatoren houdt onmiskenbaar het gevaar in van te sterke vereenvoudiging. Daarom wil de smiley de lezer vooral aanzetten om de bijhorende indicatorbeschrijving te lezen.

Indicatoren

positieve evolutie Positieve evolutie, met de doelstelling binnen bereik, of gunstige toestand.
onduidelijke evolutie Geen of beperkte evolutie, maar onvoldoende om de doelstelling te bereiken, of neutrale toestand.
negatieve evolutie Negatieve evolutie, verder weg van de doelstelling, of ongunstige toestand.
onvoldoende informatie beschikbaar Onvoldoende informatie.
De toekenning van smileys is geen exacte wetenschap maar veeleer een expertoordeel. Het 'oormerken' van indicatoren houdt onmiskenbaar het gevaar in van te sterke vereenvoudiging. Daarom wil de smiley de lezer vooral aanzetten om de bijhorende indicatorbeschrijving te lezen.

Terug naar overzicht